علل سقوط بازار آمریکا در سال 2008
آدرس دفتر مرکزی : تهران، خیابان‌ خالد اسلامبولی (وزراء)، خیابان ۱۸، پلاک ۱۶، کارگزاری مهرآفرین
تلفن : ۰۲۱ ۸۳۵۷۰

مهرآفرین کارگزاری سود آفرین

علل سقوط بازار آمریکا در سال 2008

علل سقوط بازار در سال 2008

بحران وام، سقوط بانک ها، وثیقه های دولتی. عباراتی بودند که به طور مدام تیتر اصلی روزنامه ها در پاییز 2008 بودند. در این دوره بود که بازارهای مالی دنیا سقوط 50 درصدی را تجربه کردند. این دوره از شدیدترین سقوط های بازار های دنیا در 100 سال اخیر بود. ولی علت اصلی چه بود؟

رشد شدید بازار که ناشی از subprime mortgage بود، که از سال 1999 نقش بزرگی در رشد بازار داشت و 9 سال بعد از علل سقوط بازار در سال 2008 شد. منظور از subprime mortgage اعطای اعتبار به سرمایه گذاران، بدون پشتوانه و سرمایه مورد نیاز می باشد که می تواند منجر به ایجاد حباب در بازار و در نهایت سقوط بازار شود.

 

رشد شدید بازار و بدهی سرمایه گذاران

همانطور که اشاره شد subprime mortgage اعتباراتی هستند که وام گیرندگان با دارائی بسیار کمتر از حد مورد نیاز دریافت می کنند. از سال 1999 افزایش بی سابقه ای در میزان اعطای subprime mortgage به افراد فاقد صلاحیت شروع شد که بیشتر به عنوان وام خرید مسکن به مشتریانی با قدرت کمتر از حد مورد نیاز برای اعطای وام داده می شد. ایده ی این کار کمک به تحقق بخشیدن به رویای آمریکایی خانه دار شدن برای همه ی شهروندان آمریکا بود. ولی با توجه به وضعیت وام گیرندگان که معمولا از طبقات ضعیف بودند، این اعتبارات در دسته ی اعتبارات پر ریسک و با نرخ بهره ی بالا طبقه بندی شدند.

درحالیکه بسیاری اعطای اعتبارات توسط بانک ها و موسسات مالی را یک فرصت بی نظیر می دانستند، عده ی دیگری از تحلیل گران هشدارهایی در مورد احتمال خطر برای کلیت اقتصاد آمریکا و به تبع آن اقتصاد دنیا را می دادند. برای مثال، بنیان گذار موسسه ی بین المللی امواج الیوت، باب پیتچر، به طور مداوم استدلال می کرد که اعطای اعتبارات گسترده می تواند تهدیدی برای موسسات مالی و اقتصاد آمریکا باشد.

در سال 2002، موسسه نیمه دولتی Freddie Mac حدود 3 تریلیارد دلار اعتبار به مشتریان خود داده بود. باب پیتچر در همین سال در کتاب غلبه بر سقوط خود اعتماد را تنها عامل تعادل بازار عنوان کرد و از بازار آمریکا به عنوان خانه پوشالی یاد کرد که هر لحظه احتمال فرو ریختن آن وجود دارد.

در بازار صعودی بین سال های 1999 تا 2005، اعتبارات تخصیص داده شده تقریبا بدون ریسک تلقی میشد. همچنین به خاطر قیمت صعودی در بازار مسکن آمریکا، همچنان وام گیرندگان نگاه مثبتی به دریافت اعتبار داشتند، چون به هر حال می توانستند با قیمتی بالاتر از قیمت خرید خود نه تنها وام و هزینه مالی خود را پرداخت کنند بلکه سود قابل توجهی هم برای خود شناسائی کنند. با این وجود، برخی از کارشناسان پیش بینی بحران بزرگ را در صورت نزولی شدن بازار مسکن در آمریکا می کردند، که در این صورت وام گیرندگان و خریداران مسکن نه تنها قادر به باز پرداخت وام و بهره ی خود نبودند بلکه حتی توانایی فروش دارائی خود را نیز نداشتند و ضرر بزرگی شناسائی می کردند.

 

سقوط بازار

در ماه مارچ سال 2007، بعد از مشخص شدن ضرر یکی از موسسات بزرگ مالی که سرمایه گذاری سنگینی در بخش مسکن کرده بود، گمانه زنی ها در مورد احتمال عدم توانایی بازپرداخت وام های سنگینی که برای خرید خانه گرفته شده بود بالا گرفت. بعد ازین با سقوط قیمت مسکن تمایل وام گیرندگان و همچنین توانایی آنها برای بازپرداخت وام های خود کمتر شد.  با اعلام ورشکستگی بسیاری از وام گیرندگان، شرکت های مالی رسما وارد بحران تازه ای شدند و سیگنال منفی دیگری برای کل بازار صادر شد.

با وجود تمام شواهد منفی، بازار های مالی همچنان به رشد خود در ماه اکتبر سال 2007 ادامه دادند و شاخص داو جونز به سقف خود که عدد 14،164 در آن سال بود رسید. غوغای بازار های مالی آمریکا نهایتا در دسامبر 2007 با وارد رکود شدن اقتصاد آمریکا در هم شکست. در جولای 2008، شاخص به کمتر از 11،000  واحد کاهش یافت که البته پایان بحران نبود.

در سپتامبر 2008، با پایین آمدن ارزش بازار های مالی به کمتر از 20 درصد از اوج خود از اکتبر 2007، دولت آمریکا اعلام کرد که قسد takeover کردن شرکت های برشکسته مالی Fannie Mae و Freddie Mac  برای جلوگیری از ادامه بحران دارد. در 14 سپتامبر، شرکت سرمایه گذاری Leman Brothers بزرگترین برشکستگی تاریخ یک شرکت مالی در آمریکا را اعلام کرد و به تبع آن سقوط بازار رسما وارد مرحله ی جدیدی شد و با سقوط 499 واحدی به رقم 10،917 رسید.

 

سقوط کامل بازار

در ادامه شاخص داو جونز در تاریخ 10 اکتبر 2008 به رقم 7،882 واحد رسید که 7000 واحد کمتر از نقطه ی اوج خود در دسامبر 2007 بود.

 

منبع: Investopedia